Siqaret çəkmək uzun illərdən bəri milyonlarla insanın həyat tərzində yer alıb.

AVESTA.AZ-in məlumatına görə, bəzi insanlar üçün siqaret stressi azaltmaq, diqqəti toplamaq və ya sosial mühitdə özünü rahat hiss etmək üçün bir vasitə kimi görünə bilər.

Lakin tibbi tədqiqatlar göstərir ki, siqaret çəkmək insan sağlamlığına ciddi zərərlər verir. Bununla belə, bəzi insanlar siqareti müvəqqəti rahatlama və stimul vasitəsi kimi qəbul edə bilirlər.

Siqaretin mənfi təsirləri

Ürək-damar xəstəlikləri – Nikotin və digər toksinlər qan damarlarını daraldır, ürək-damar xəstəlikləri, hipertoniya və infarkt riskini artırır.

Xərçəng riski – Ağ ciyər, boğaz, ağız, böyrək və bir çox digər xərçəng növlərinin yaranma ehtimalı yüksəlir.

Tənəffüs problemləri – Kronik bronxit, emfizem və digər ağciyər xəstəlikləri inkişaf edir.

Dəri və estetik təsirlər – Dəri vaxtından əvvəl qocalır, dişlər saralır, nəfəsdə pis qoxu yaranır.

Psixoloji asılılıq – Nikotin beyində asılılıq yaradır, bu da şəxsi davranış və emosional vəziyyətə təsir göstərir.

Uşaqlar və ətraf mühitə zərər – Pasiv siqaret çəkənlər, xüsusilə uşaqlar, eyni zamanda siqaret tullantıları ətraf mühit üçün də təhlükəlidir.

Siqaretin bəzən qeyd olunan müsbət tərəfləri

Stressi müvəqqəti azaltmaq – Qısa müddət üçün siqaret bəzi insanlarda gərginliyi azaldır və sakitləşdirici təsir göstərə bilər.

Diqqəti cəmləmək – Bəzi insanlar qısa fasilələrdə siqaret çəkməklə diqqətlərini topladıqlarını bildirirlər.

Sosial və vərdişlə bağlı üstünlüklər – Bəzi mühitlərdə siqaret çəkənlər sosial münasibətlərdə müəyyən rahatlıq hiss edə bilirlər.

Qeyd etmək lazımdır ki, bu "müsbət tərəflər" müvəqqəti və uzunmüddətli zərərlərlə müqayisədə əhəmiyyətsizdir.

Psixoloqların siqareti tərgidən ən effektiv üsulları

Qərar və motivasiya yaratmaq – İnsan siqareti tərgidəcəyinə qərar verərkən bunun səbəblərini (sağlamlıq, ailə, maliyyə) yazaraq motivasiya artırılır.

Tədricən azaltmaq – Siqaret çəkilən gündəlik sayını yavaş-yavaş azaltmaqla vərdiş tədricən qırılır.

Alternativ fəaliyyətlər tapmaq – Siqaret çəkilən zaman əvəzində su içmək, gəzinti etmək və ya dərin nəfəs məşqləri etmək.

Dəstək qrupu və ya psixoloqla işləmək – Psixoloji dəstək motivasiyanı artırır və geri dönüş riskini azaldır.

Nikotin əvəzedici məhsullar – Təcili siqaret çəkmə ehtiyacını azaltmaq üçün plastrlar, çeynənən tabletlər və ya inhalatorlardan istifadə.

Stres idarəsi – Meditasiya, nəfəs texnikaları, idman və digər stress azaltma üsulları ilə siqaretin yerinə sağlam vərdişlər qoyulur.

Mükafatlandırma sistemi – Siqaretsiz keçən günlər üçün kiçik mükafatlar motivasiyanı gücləndirir.