Havanın temperaturu aşağı düşəndə düzgün qidalanma orqanizmin normal fəaliyyətinin qorunmasında mühüm rol oynayır.

Soyuq günlərdə enerji ehtiyacını ödəyən, immun sisteminin fəaliyyətini dəstəkləyən və orqanizmi zəruri vitamin-minerallarla təmin edən qidalara üstünlük vermək tövsiyə olunur.

AVESTA.AZ xəbər verir ki, qış aylarında gündəlik qida rasionuna tərəvəzlər, meyvələr, zülalla zəngin məhsullar, faydalı yağlar və isti yeməklər daxil etmək sağlam qidalanmanın əsas şərtlərindəndir.

1. Sitrus meyvələri

Portağal, mandarin, limon və qreypfrut C vitamini ilə zəngin meyvələrdir. Bu vitamin immun sisteminin normal fəaliyyətinə, kollagenin yaranmasına və bitki mənşəli qidalardan dəmirin mənimsənilməsinə kömək edir.

Sitrus meyvələrini gündəlik rasiona daxil etmək qışda vitamin ehtiyacının ödənilməsinə dəstək verə bilər. Bununla belə, C vitamini infeksiyalardan tam qorunmağa zəmanət vermir.

2. Soğan və sarımsaq

Soğan və sarımsaq müxtəlif bitki birləşmələri ilə zəngindir. Onlardan şorbalarda, tərəvəz yeməklərində və digər xörəklərdə istifadə etmək mümkündür.

Bu məhsullar sağlam qidalanmanın bir hissəsi olsa da, sarımsağın və ya soğanın təkbaşına soyuqdəyməni müalicə etdiyi fikri elmi baxımdan kifayət qədər sübut olunmayıb.

3. Yağlı balıqlar

Somon, sardina, siyənək və skumbriya kimi balıqlar omeqa-3 yağ turşuları ilə zəngindir. Onlar həmçinin zülal və bəzi növlərində D vitamini mənbəyidir.

D vitamini sümük sağlamlığı və immun sisteminin normal fəaliyyəti üçün vacibdir. Günəş işığının az olduğu qış aylarında bu vitaminin qida vasitəsilə alınmasına diqqət yetirmək lazımdır.

4. Yumurta

Yumurta keyfiyyətli zülal, B12 vitamini, xolin və digər faydalı qida maddələri ilə təmin edir. Zülal əzələlərin qorunması və toxumaların bərpası üçün vacibdir.

Səhər yeməyində qaynadılmış yumurta, tərəvəzli omlet və ya digər yumurta yeməklərinə üstünlük vermək olar.

5. Qoz, fındıq və badam

Qoz, fındıq, badam və digər çərəzlər sağlam yağlar, E vitamini, maqnezium və lif mənbəyidir. Onlar enerji verir və balanslı qidalanmanı dəstəkləyir.

Bu məhsulları ara yemək kimi az miqdarda qəbul etmək mümkündür. Duzlu və şəkərli variantlardansa, duzsuz çərəzlərə üstünlük vermək daha məqsədəuyğundur.

6. Kələm, brokoli və digər tərəvəzlər

Ağ kələm, qırmızı kələm, brokoli, yerkökü və balqabaq qış rasionunda mühüm yer tutur. Bu tərəvəzlər vitaminlər, minerallar və liflə təmin edir.

Tərəvəzlərin bir hissəsini çiy, digər hissəsini isə buxarda bişirilmiş, sobada hazırlanmış və ya şorba şəklində qəbul etmək olar. Müxtəlif rəngli tərəvəzlərin seçilməsi fərqli qida maddələrinin alınmasına kömək edir.

7. Paxlalılar

Mərcimək, lobya, noxud və digər paxlalılar bitki mənşəli zülal, lif, dəmir və folat mənbəyidir. Xüsusilə mərcimək şorbası və lobya yeməkləri soyuq günlərdə doyumlu seçim ola bilər.

Paxlalıları taxıl məhsulları və tərəvəzlərlə birlikdə qəbul etmək rasionun qida dəyərini artırır.

8. Yulaf və tam taxıllı məhsullar

Yulaf, qarabaşaq, qəhvəyi düyü və tam taxıllı çörək karbohidrat, lif və müxtəlif B qrupu vitaminləri ilə təmin edir. Karbohidratlar orqanizmin əsas enerji mənbələrindən biridir.

İsti yulaf sıyığı səhər yeməyi üçün yaxşı seçimdir. Onu meyvə, qoz və ya az miqdarda darçınla zənginləşdirmək olar.

9. Ət və digər zülal mənbələri

Yağsız mal əti, toyuq, balıq, yumurta və paxlalılar zülal ehtiyacının ödənilməsinə kömək edir. Ət, xüsusilə mal əti, dəmir və B12 vitamini də təmin edir.

Dəmir oksigenin orqanizmdə daşınmasında mühüm rol oynayır. Dəmir çatışmazlığı yorğunluğa və halsızlığa səbəb ola bilər. Bununla belə, bu əlamətlər yarandıqda səbəbi yalnız qidalanma ilə əlaqələndirmək düzgün deyil.

10. Qatıq və kefir

Qatıq və kefir zülal və kalsium mənbəyidir. Bəzi məhsullarda canlı mikroorqanizmlər də olur. Bu mikroorqanizmlər həzm sisteminin sağlamlığını dəstəkləyə bilər.

Şəkərsiz qatıq və kefiri meyvə, yulaf və ya çərəzlərlə birlikdə qəbul etmək mümkündür.

11. İsti şorbalar və bulyonlar

Tərəvəz, mərcimək, toyuq və digər ərzaqlarla hazırlanan şorbalar həm maye qəbuluna, həm də gündəlik qida ehtiyacının ödənilməsinə kömək edir. İsti yeməklər soyuq havada müvəqqəti istilik və rahatlıq hissi yaradır.

Şorbanı həddindən artıq duzlu hazırlamamaq, tərəvəz və zülal mənbələrindən istifadə etmək daha yaxşıdır.

12. Su və isti içkilər

Soyuq havalarda susuzluq hissi azala bilər. Lakin orqanizmin mayeyə ehtiyacı davam edir. Su, şəkərsiz bitki çayları və digər uyğun içkilər gündəlik maye ehtiyacının ödənilməsinə kömək edir.

İlıq çay və şorbalar rahatlıq yarada bilər, amma çox isti içkilərdən çəkinmək lazımdır. Şəkərli içkiləri isə məhdudlaşdırmaq məsləhətdir.

Soyuq havalarda qidalanarkən nələrə diqqət yetirilməlidir?

Qışda sağlam qalmaq üçün yalnız müəyyən məhsullara üstünlük vermək kifayət deyil. Qidalanma müxtəlif və balanslı olmalıdır.

Hər gün tərəvəz və meyvələr qəbul edin.

Zülal mənbələrini, tam taxılları və faydalı yağları rasiona daxil edin.

Həddindən artıq duzlu, şəkərli və yüksək dərəcədə emal olunmuş qidaları məhdudlaşdırın.

Susuzluq hissini gözləmədən gün ərzində müntəzəm maye qəbul edin.

Yuxu rejiminə, fiziki aktivliyə və əllərin gigiyenasına diqqət yetirin.

Qeyd edək ki, soyuq havalarda orqanizmi dəstəkləmək üçün ən yaxşı seçim bir neçə "möcüzəvi" məhsula güvənmək deyil, müxtəlif qidalardan ibarət balanslı rasion yaratmaqdır. Meyvə-tərəvəzlər, balıq, yumurta, paxlalılar, tam taxıllar, çərəzlər və süd məhsulları bu baxımdan gündəlik qidalanmada mühüm yer tuta bilər.