1-12-2025, 23:48 402

Alimlərdən yuxu rejimi ilə bağlı yeni araşdırma - Bu sağlamlığa çox ciddi təsir edir

Xəbər lentlərində və sosial şəbəkələrdə tez-tez xatırladılır ki, yuxu çatışmazlığı sağlamlığa ciddi zərbə vurur - ürək-damar xəstəliklərinin riskini artırır, yaşlanmanı sürətləndirir və beynin fəaliyyətini zəiflədir.

Lakin beynəlxalq alimlər qrupu bu dəfə əks vəziyyəti - yəni doqquz saatdan artıq yuxunun zərərli olub-olmamasını araşdırıb.

AVESTA.AZ-in The Conversation portalına istinadən verdiyi məlumata görə, alimlər bu məsələni dərin təhlil ediblər.

Yuxu - qidalanma və fiziki aktivlik qədər vacib sağlamlıq amilidir. Gecə istirahəti zamanı orqanizm əzələləri bərpa edir, yaddaşı formalaşdırır, emosiyaları tənzimləyir. Böyüklər üçün qəbul edilən norma dəyişməz qalır - 7–9 saat yuxu. Uzunmüddətli yuxusuzluq infarkt, insult, diabet, narahatlıq pozğunluğu, immun sisteminin zəifləməsi və erkən ölüm riski ilə əlaqələndirilir. Bu, elmi olaraq sübut edilmiş faktdır. Lakin həddindən artıq yuxunun zərəri barədə sual uzun illər mübahisəli olaraq qalırdı.

79 elmi tədqiqatı əhatə edən geniş analiz göstərib ki, gündə 7 saatdan az yatan insanlarda ölüm riski təxminən 14% artır. Amma 9 saatdan çox yuxu alanlarda bu göstərici daha da yüksək olub - təxminən 34%. İlk baxışdan bu, çox yatmağın zərərli olduğuna dəlalət edir. Ancaq alimlər bildirirlər ki, burada səbəb və nəticə yerlərini dəyişə bilər.

Tədqiqatçılar izah ediblər ki, uzun yuxu çox vaxt mövcud xəstəliklərin nəticəsidir. İnsan daha çox yatır, çünki orqanizm bərpa olunmağa çalışır, yoxsa bu bir "pis vərdiş" deyil. Xroniki ağrılar, depressiya, maddələr mübadiləsinin pozulması, ürək-damar xəstəlikləri və ya dərmanların yan təsirləri insanı daha çox istirahətə məcbur edə bilər. Belə hallarda yuxunun keyfiyyəti aşağı olur, insan isə bunu müddəti artırmaqla kompensasiya etməyə çalışır. Başqa sözlə, çox yatmaq səbəb deyil, bədənin narahatlığının əlaməti ola bilər.

Alimlər xatırladırlar ki, yuxu ehtiyacı fərdidir. Məsələn, yeniyetmələrə fiziki olaraq 8–10 saat yuxu lazımdır və onların gecə oyaq qalması bioloji baxımdan təbiidir. Yaşlı insanlarda isə yataqda keçirdikləri vaxt artır, lakin yuxuya olan ehtiyac deyil. Əksər böyüklər üçün ən sağlam hədd hələ də 7–9 saat sayılır. Bundan da vacibi davamlı yuxu rejimi, gecə oyanmaların azlığı və yuxunun keyfiyyətidir - çünki keyfiyyət, müddətdən daha çox sağlamlığa təsir edir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, narahat olmağa tələsməyə dəyməz. Hazırda bir çox insan illərlə yuxusuzluqla yaşayır və buna görə ən vacib məsələ normanı keçmək deyil, yuxunu kifayət qədər almaqdır. Lakin əgər insan birdən-birə 10–12 saat yatır, amma yenə də yorğun oyanırsa, bu, bədənində gizli bir problemin siqnalı ola bilər və həkimlə məsləhətləşmək vacibdir.

Nəticə sadədir: yetərincə yatmaq sağlamlıq üçün faydalıdır, həddindən artıq yatmaq isə özü-özlüyündə zərərli deyil, lakin bədəndə diqqət tələb edən bir problemin əlaməti ola bilər. Sağlam yuxunun açarı - düzgün rejim, az stres, gün ərzində işıqda olmaq və rahat istirahət şəraitinin yaradılmasıdır.

Paylaş

Xəbər lenti

Həbib Nurmaqomedov BƏƏ-də görüntüləndi - Komanda üzvlərini buraxdırmağa gedibmiş Bu gün, 10:48 Bakının üç rayonunda qarlı havalara hazırlıqla bağlı müşavirələr keçirilib Bu gün, 10:48 Zakir Həsənov hərbçilərə ali rütbələri təqdim edib Bu gün, 10:48 Mərdəkanda uşaqlar yük avtomobillərini daşa basıblar Bu gün, 10:48 Azərbaycanda qeyri-neft ixracına dəstək veriləcək Bu gün, 10:48 Məşhur aktyor xəstəxənaya yerləşdirildi - Bu gecə əməliyyat olunacaq Bu gün, 10:48 Bakıda avtomobil motosikletçini vuraraq öldürüb Bu gün, 10:48 Azərbaycanlı aktrisanı məcbur işdən çıxarıblar: "Dedilər ki, ərizəni yaz..." Bu gün, 10:48 Siyəzəndə avtomobil "Kamaz"la toqquşub, bir nəfər ölüb Bu gün, 10:48 Azərbaycanda 9 ayda 500 nəfər yol qəzasında ölüb – STATİSTİKA Bu gün, 10:48 Brilliant Dadaşova: "18 yaşında atamın evini təmir etdirmişəm" Bu gün, 10:48 Bakıda sərxoş kişi əvvəl maşını mağazaya çırpdı, sonra qadını yumruqladı Bu gün, 09:48 Hikmət Hacıyev Aİ rəsmiləri ilə Avropa İttifaqı - Azərbaycan münasibətlərini müzakirə edib Bu gün, 09:48 Bakıda gölün bəndi yarıldı: Evlər su altında qaldı Bu gün, 09:48 Azərbaycan neftinin qiyməti 4 dollara yaxın ucuzlaşıb Bu gün, 09:48 "Böyük Qayıdış" davam edir: Növbəti köç karvanı ilə 83 ailə yola salınıb Bu gün, 08:48 Lənkəranda qaz xətti zədələnib, kəndlər qazsız qalıb Bu gün, 08:48 Ailəsindən ayrılan kişinin başqa qadınla meyiti tapıldı - Müəmmalı ölümlə bağlı detallar Bu gün, 08:48 Azərbaycanəsilli məşhur müğənni niyə gözə dəymir? - Səbəb Bu gün, 08:48 Azərbaycan millisi Andorranı məğlub etdi Bu gün, 00:48 Tez yorulan 5 bürc – Enerjiləri tez tükənir Bu gün, 00:48 Bu gün Azərbaycanda Milli Dirçəliş Günüdür Bu gün, 00:48 İlham Əliyev Milli Dirçəliş Günü münasibətilə paylaşım edib Bu gün, 00:48 Rahat yatmaq üçün axşam yeməyində hansı yeməyi seçmək lazımdır? Dünən, 23:48 Şəmkirdə evdə kişi və qadın meyiti aşkarlanıb Dünən, 23:48 "Müqəddəsliyin arxasında çirkinliklər gizlənir" - Ziya Ağa teatrın problemlərini açdı Dünən, 23:48 Cənubi Koreyada imtahan birincisi süni intellektlə köçürdüyünü etiraf etdi Dünən, 23:48 Andorra - Azərbaycan oyunu: Millimizdən üçüncü qol Dünən, 23:48 Hikmət Hacıyev Aİ-nin Cənubi Qafqaz üzrə xüsusi nümayəndəsi ilə görüşüb Dünən, 23:48 Xəzər rayonunda toydan çıxan piyadanı avtomobil vurdu Dünən, 23:48 Azərbaycanda daha bir həkim vəfat etdi Dünən, 22:48 Andorra - Azərbaycan oyunu: Millimiz hesabı açdı Dünən, 22:48 Bakıda 50 illik park məhv olur: Villalardan tonlarla zibil tökülür Dünən, 22:48 17 noyabrda "rəqəmsal qiyamət" baş verəcək? Ekspertlərdən açıqlama Dünən, 22:48 Leyla Əliyeva Qaraçuxur İdman Zalının açılışında iştirak edib Dünən, 22:48 Bakıda uşaq və əlil arabası ilə hərəkət etmək çətinləşib – Sakinlər səkilərin vəziyyətindən şikayətçidir Dünən, 22:48 Azərbaycan millisinin 2 boksçusu U-23 Avropa çempionatına qələbə ilə başlayıb Dünən, 21:48 HONOR Çində Android smartfon brendləri arasında 1-ci yerdə Dünən, 21:48 Biznes kartı, çıxarılan pullar, yoxa çıxan 651 min manat: Vüqar Əliyev bahalı hədiyyələri kimin üçün sifariş edib? Dünən, 21:48 Adil Qeybulladan süni intellektlə müalicə olunanlara XƏBƏRDARLIQ Dünən, 21:48 Məşhur salonlar şəbəkəsinin rəhbəri ilə bağlı məhkəmədən qərar Dünən, 21:48 Həyat yoldaşlarının Cennifer Lopezə aldığı MİLYONLUQ ÜZÜKLƏR - SİYAHI Dünən, 21:48 Almaniya kansleri şəxsi təyyarəsini satdı: Pilot lisenziyası dayandırıldı Dünən, 21:48 Azərbaycanda terminallarla ödəniş qaydası dəyişdi Dünən, 21:48 "SOCAR Petroleum": "Naxçıvana avtomobil benzininin tədarükündə heç bir problem yoxdur" Dünən, 21:48 İşini itirən şəxsin kredit borcunu sığorta şirkəti ödəyə bilər Dünən, 21:48 Andrey Sibiqa Azərbaycanı BTİ-nin rəhbər orqanlarına seçilməsi münasibətilə təbrik edib Dünən, 19:48 Bakıda turistləri daşıyan mikroavtobus yoldan çıxaraq maneəyə çırpıldı: Ağır yaralı var Dünən, 19:48

Bu xəbərlərİ də oxuyun

EKSKLÜZİV XƏBƏRLƏR